Η συμπερίληψη στην πρόσφατη Λευκή Βίβλο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής μιας πρόβλεψης που αφορά την αμυντική δαπάνη, η οποία ευθυγραμμίζεται με μια πάγια θέση της ελληνικής κυβέρνησης, έχει προκαλέσει έντονη ικανοποίηση στην Αθήνα. Η απόφαση αυτή, που προβλέπει την εφαρμογή της ρήτρας διαφυγής από το Σύμφωνο Σταθερότητας για τις αμυντικές δαπάνες, αναμένεται να προσφέρει δημοσιονομική ευελιξία στα κράτη-μέλη της ΕΕ.
Για την Ελλάδα, η εξέλιξη αυτή εκλαμβάνεται ως μια σημαντική δικαίωση. Η συγκεκριμένη πρόβλεψη ανοίγει την προοπτική για πιθανά μέτρα δημοσιονομικής ελάφρυνσης στο άμεσο μέλλον, αν και το ακριβές μέγεθος του διαθέσιμου δημοσιονομικού χώρου παραμένει προς διευκρίνιση. Κατά τον κυβερνητικό εκπρόσωπο, η υιοθέτηση αυτής της πρότασης, η οποία υπογραμμίζεται ότι είναι και ελληνική, θα έχει διττή θετική επίδραση. Πρώτον, θα εξασφαλίσει επιπλέον πόρους για την κάλυψη των αμυντικών αναγκών των ευρωπαϊκών κρατών. Δεύτερον, η εξαίρεση των τόσο μεγάλων αμυντικών δαπανών θα επιτρέψει στα κράτη να ανακατευθύνουν πόρους που προηγουμένως προορίζονταν για την άμυνα σε άλλους τομείς, όπως η Παιδεία και η Οικονομία, ενισχύοντας έτσι άμεσα τις ανάγκες της κοινωνίας και τις κρίσιμες υποδομές του κράτους.
Συνολικά, η απόφαση αυτή αναμένεται να ενισχύσει την ικανότητα της Ελλάδας να επενδύσει στην άμυνά της, ενώ παράλληλα δημιουργεί ευνοϊκές συνθήκες για την ενίσχυση άλλων ζωτικών τομέων της οικονομίας και της κοινωνίας, συμβάλλοντας στην ευρύτερη οικονομική και κοινωνική ευημερία τόσο στην Ελλάδα όσο και στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Η ΕΕ, μέσω αυτής της κίνησης, αναγνωρίζει την ανάγκη για ενίσχυση της αμυντικής της θωράκισης, παρέχοντας παράλληλα στα κράτη-μέλη μεγαλύτερη δημοσιονομική ευελιξία για την επίτευξη αυτού του στόχου.
Μιλώντας χθες στην ΕΡΤ ο Παύλος Μαρινάκης ανέφερε ότι ένα μεγάλο μέρος των χρημάτων που θα εξοικονομηθούν «θέλουμε να τα κατευθύνουμε άμεσα στην κοινωνία, στους πολίτες, είτε σε σημαντικές δαπάνες που αφορούν τη ζωή τους, σε συνέχεια αυτών που έχουμε κάνει, σε τομείς κρίσιμους, όπως είναι η υγεία, η παιδεία, ο σιδηρόδρομος. Και αυτά τα λεφτά θα προστεθούν στα χρήματα τα οποία έχουμε εξοικονομήσει από την αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής και στα χρήματα τα οποία έχει εισπράξει περισσότερα το κράτος, χωρίς ν’ αυξήσει φόρους, από τη μείωση της ανεργίας», είπε χαρακτηριστικά.
Κυβερνητικές πηγές, ωστόσο, αναφέρουν πως η κυβέρνηση δεν έχει σκοπό να οδηγηθεί σε «παροχές», αλλά όπως είπε και ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, στο υπουργείο Οικονομικών τη Δευτέρα, στόχος είναι να ενισχυθούν οι επενδύσεις και να μειωθούν οι συντελεστές φορολογίας εισοδήματος.
Στη συνέντευξη Τύπου που παραχώρησε μετά τη λήξη της Συνόδου Κορυφής, στις Βρυξέλλες, ο πρωθυπουργός, εξέφρασε την ελπίδα του η ρήτρα διαφυγής να εφαρμοστεί το συντομότερο δυνατόν και συμπλήρωσε: «Αναμένουμε το τελικό και οριστικό κείμενο, για να γνωρίζουμε τον βαθμό της δημοσιονομικής ευελιξίας τον οποίο θα έχουμε σχετικά με τις αμυντικές μας δαπάνες για τα επόμενα χρόνια», υπενθυμίζοντας ότι στις αρχές Απριλίου θα παρουσιάσει στη Βουλή τους βασικούς άξονες του νέου δεκαετούς σχεδίου για τους εξοπλισμούς.
Για τη συγκεκριμένη συζήτηση στη Βουλή ο Κ. Μητσοτάκης εξέφρασε την ελπίδα να έχει άλλα χαρακτηριστικά από τις συζητήσεις των τελευταίων μηνών, «διότι μπορούμε να διαφωνούμε σε πολλά, όμως θέλω να πιστεύω ότι τουλάχιστον στα ζητήματα των αμυντικών δαπανών μπορούμε να βρούμε ένα στοιχειώδες κοινό πλαίσιο συνεννόησης καθώς η αποτρεπτική δυνατότητα της χώρας είναι προϋπόθεση ελευθερίας και ευημερίας». Να σημειωθεί ότι η Λευκή Βίβλος της ΕΕ για την Άμυνα κάνει αναφορά σε αύξηση των αμυντικών δαπανών σε σχέση με το 2021 και βάζει ως πλαφόν το 1,5% του ΑΕΠ.
Ωστόσο, δεν ξεκαθάριζε, εάν η αύξηση θα υπολογίζεται ως ποσοστό του ΑΕΠ μεταξύ του 2021 και του 2025 ή ως απόλυτο μέγεθος. Όσον αφορά το Ευρωπαϊκό Ταμείο Άμυνας ύψους 150 δισ. ευρώ που αποτελεί μία από τις δύο προτάσεις τις οποίες είχε κάνει ο Έλληνας πρωθυπουργός μαζί με τον Πολωνό ομόλογό του, τον Ντόναλντ Τουσκ, σε συνέχεια πολλών παλαιότερων δηλώσεων του Κυριάκου Μητσοτάκη, εκτιμάται επίσης ως ένα θετικό βήμα και μένει να φανεί και να αξιολογηθεί με την Αθήνα να διατηρεί συγκρατημένη αισιοδοξία: «Αυτό το οποίο έχουμε δει μέχρι τώρα στο πρώτο κείμενο που δημοσιεύθηκε είναι ενθαρρυντικό, για να είμαι έτσι συγκρατημένα αισιόδοξος, για να μην πω κάτι περισσότερο», είπε σχετικώς ο Παύλος Μαρινάκης.
