Σε μια από τις εγκυρότερες και παλαιότερες (τρόπον τινά) «πολιτικές αναλυσεις» του 20ου αιώνα ο Κ. Π. Καβάφης είχε γράψει:

Γιατί ν’ αρχίσει μονομιάς αυτή η ανησυχία
κι η σύγχυσις. (Τα πρόσωπα τι σοβαρά που εγίναν). Γιατί αδειάζουν γρήγορα οι δρόμοι κι οι πλατέες κι όλοι γυρνούν στα σπίτια τους πολύ συλλογισμένοι;

Γιατί ενύχτωσε κι οι βάρβαροι δεν ήλθαν.
Και μερικοί έφθασαν απ’ τα σύνορα,
και είπανε πως βάρβαροι πια δεν υπάρχουν. Και τώρα τι θα γενούμε χωρίς βαρβάρους. Οι άνθρωποι αυτοί ήσαν μια κάποια λύσις.

Η δημιουργία του «εχθρού» αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα μέσα άσκησης πολιτικής επιρροής στην πολιτική στρατηγική. Η παρατεταμένη απεικόνιση του «κακού» είναι εκείνη που βαφτίζει το «καλό» στις κρίσιμες συγκυρίες που υπάρχει η ανάγκη για ταύτιση και συσπείρωση. Μια τέχνη στην οποία την πρωτοκαθεδρία έχει πάντα η εξουσία.

Σήμερα, η ανάγκη στο πολιτικό σκηνικό για τη δημιουργία ενός εχθρού που θα συσπειρώσει την καταρρέουσα κυβερνητική παράταξη είναι μεγαλύτερη από ποτέ.

Τα Τέμπη, οι δημοσκοπήσεις, η αποτυχία του οικονομικού μοντέλου του εκσυγχρονιστικού νεο-φιλελευθερισμού οδηγεί την ηγεσία Μητσοτάκη στα βράχια. «Μια λύση» για το Μαξίμου παραφράζοντας τον Καβάφη είναι η κατασκευή του εχθρού.

Η δημοσκοπική άνοδος του κόμματος της Ζωής Κωνσταντοπούλου μέσω της συγκυρίας των Τεμπών είναι η μεγάλη ευκαιρία για τη Νέα Δημοκρατία να δουλέψει στην πράξη το αφήγημα “Μητσοτάκης ή χάος”.

Οι εμφανίσεις δε του Αλέξη Τσίπρα στο Χάρβαρντ και στις “εθνικές πυξίδες” βοηθούν τον μηχανισμό να συσπειρώσει ένα κοινό που μοιάζει αυτή την ώρα δυσαρεστημένο και απογοητευμένο από τη ΝΔ στα έξι χρόνια διακυβέρνησης. Τόσο, το ναυάγιο του επιτελικού κράτους όσο και οι παλινωδίες στο συντηρητικό κοινό (π.χ. Σαμαράς) στερούν από το κόμμα τη δυνατότητα να οικοδομήσει αφήγημα.

Έτσι, αυτή τη στιγμή η επιχείρηση συσπείρωσης μπορεί να δουλέψει μόνον με την απεικόνιση του «κακού» σε ένα καλά εκπαιδευμένο κοινό έτοιμο να δει το “χάος” στην πράξη στην περίπτωση της Ζωής Κωνσταντοπούλου.

Η έλλειψη κυβερνησιμότητας, στελεχών, προγράμματος, ο συνθηματικός λόγος της αιχμής και της πόλωσης συνθέτουν μία εικόνα χάους για κάθε εκσυγχρονιστή αλλά και για κάθε συντηρητικό που τρέμει τις διεθνείς εξελίξεις και τις ορέξεις της γείτονος χώρας.

Από την άλλη, τα σενάρια περί άμεσης επιστροφής του Αλέξη Τσίπρα τα οποία δεν φαίνεται να έχουν σχέση με την πραγματικότητα υποδαυλίζονται και καλλιεργούνται μεθοδικά ανατριχιάζοντας δυσαρεστημένους γαλάζιους που τρέχουν πίσω στην “αγκαλιά” της ΝΔ προκειμένου να μην τους βρει το “κακό”.

Έτσι λοιπόν, στην πράξη, σε ένα σκηνικό που οι διεθνείς εξελίξεις χαρίζουν τον ορισμό του χάους, η ύπαρξη Ζώης και Αλέξη στην επικαιρότητα για διαφορετικούς λόγους γίνεται βούτυρο στο ψωμί στο αφήγημα της κυβερνητικής παράταξης ώστε να δημιουργηθεί το δίπολο που στα μάτια των συντηρητικών και των εκσυγχρονιστών μοιάζει ως “χάος”.

Ακόμη, για την αντιπολίτευση αυτό είναι επικίνδυνο για δύο λόγους. Πρώτον, διότι η ύπαρξη της Ζωής ξεσκεπάζει τα λάθη και τις παραλήψεις των ηγεσιών του προοδευτικού χώρου ενώ η επανεμφάνιση Αλέξη στον δημόσιο λόγο καταστρέφει το καθρέπτισμα των ηγετών της κεντροαριστεράς και τους καθιστά απλώς τους “ρεσεψιονίστ” στον χώρο αναμονής.

Η Ζωή Κωνσταντοπούλου έχοντας ένα “ταβάνι” στα εκλογικά της ποσοστά και πεπερασμένη δυνατότητα να εμφανισθεί ως κυβερνητική επιλογή στερεί από τα κόμματα της κεντροαριστεράς χρόνο και λόγο, στη δημόσια σφαίρα και προκαλεί αναταραχή στο εσωτερικό τους.

Από την άλλη ο Αλέξης Τσίπρας, καθώς ειναι εμπράκτως πάντα μια λύση για τον χώρο της κεντροαριστεράς, αυτή τη στιγμή που αναζητείται η επόμενη ημέρα από νέες ηγεσίες, η περιφορά από τρίτους του ονόματός του προκαλεί παρενέργειες οριζοντίως σε όλα τα κόμματα και δημιουργεί μια κατάσταση που ούτε ο ίδιος θα επιθυμούσε στα προοδευτικά κόμματα. Άλλωστε, όσο ο ίδιος δεν επιθυμεί την άμεση επιστροφή του, η χρήση του ονόματος του από το Μαξίμου έχει σκοπιμότητα.

Συνεπώς, το Μαξίμου παίζοντας το χαρτί Αλέξη και Ζώης πετυχαίνει τον στόχο του. Συσπειρώνει τις δύο δεξαμενές του, συντηρητικούς και εκσυγχρονιστές ενώ από την άλλη δυναμιτίζει το κλίμα στην προοδευτική αντιπολίτευση και τους θυμίζει τους λόγους που καθιστούν ανέφικτη την ένωση.