Την Τετάρτη (23/4) ο Αντιπρόεδρος της Αμερικής, Τζέι Ντι Βανς, προειδοποίησε Μόσχα και Κίεβο πως θα πρέπει να καταλήξουν σε συμφωνία, ειδάλλως η Ουάσινγκτον θα διακόψει κάθε προσπάθεια για κατάπαυση του πυρός στον πόλεμο της Ουκρανίας.
«Έχουμε καταθέσει μια πολύ σαφή πρόταση τόσο στους Ρώσους όσο και στους Ουκρανούς, και ήρθε η ώρα είτε να πουν “ναι”, είτε οι Ηνωμένες Πολιτείες να αποχωρήσουν από τη διαδικασία», δήλωσε ο Βανς σε δημοσιογράφους στην Ινδία.
«Πιστεύω ότι έχει έρθει η ώρα να γίνει, αν όχι το τελικό βήμα, ένα από τα τελευταία: να πει μία πλευρά ότι “σταματάμε τους σκοτωμούς”, ότι “παγώνουμε τις γραμμές ελέγχου σε ένα επίπεδο κοντά στη σημερινή τους μορφή”», πρόσθεσε ο Βανς.
«Φυσικά, αυτό σημαίνει ότι τόσο οι Ουκρανοί όσο και οι Ρώσοι θα πρέπει να εγκαταλείψουν μέρος των εδαφών που σήμερα ελέγχουν», είπε ακόμη χαρακτηριστικά.
Προεκλογικά, ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, δήλωνε πως δε θα χρειαζόταν παρά ένα 24ωρο για να οδηγήσει τη Μόσχα και το Κίεβο σε συμφωνία, ωστόσο μέχρι και σήμερα δεν έχει πετύχει να αποσπάσει παραχωρήσεις από τον Ρώσο Πρόεδρο, Βλαντιμίρ Πούτιν. Ο Τραμπ αρχικά πρότεινε κατάπαυση δίχως όρους, πρόταση που το Κίεβο δέχθηκε εξαρχής, αλλά η Μόσχα την απέρριψε. Συνεχίζοντας, ο Λευκός Οίκος πρότεινε ξεχωριστή συμφωνία για παύση των επιθέσεων σε ενεργειακές υποδομές για 30 ημέρες, με το Κρεμλίνο να δηλώνει ότι πως η εν λόγω αναστολή έχει πλέον λήξει.
Όπως αναφέρει το Axios, η πρόταση που παρουσιάστηκε την προηγούμενη εβδομάδα, περιλαμβάνει άρση εκ μέρους των ΗΠΑ των κυρώσεων που έχουν επιβληθεί στη Ρωσία από το 2014 και θα επιστρέψουν στην Ουκρανία ένα μικρό τμήμα του κατεχόμενου από τη Ρωσία, Χάρκοβο.
Ο πυρηνικός σταθμός ηλεκτροπαραγωγής στη Ζαπορίζια θα θεωρηθεί ουκρανικό έδαφος, αλλά θα τον λειτουργούν οι ΗΠΑ, ενώ η ηλεκτρική ενέργεια θα παρέχεται και στη Ρωσία και στην Ουκρανία.
Δημοσιεύματα άλλων αμερικανικών μέσων ενημέρωσης, φέρουν τον Βλαντιμίρ Πούτιν να προτείνει το «πάγωμα» της γραμμής του μετώπου, και τις Ηνωμένες Πολιτείες προτείνουν να αναγνωριστεί η Κριμαία ως ρωσικό έδαφος.
Παράλληλα, σύμφωνα με το Axios, μια σελίδα την οποία παρουσίασαν οι ΗΠΑ στους Ουκρανούς αξιωματούχους την περασμένη εβδομάδα στο Παρίσι, περιγράφει αυτό ως την «τελική προσφορά» του Προέδρου Τραμπ. Είναι γεγονός ότι ο Λευκός Οίκος είναι αποφασισμένος να αποχωρήσει αν οι δύο πλευρές δεν καταλήξουν σύντομα σε συμφωνία. Η πρόταση του Τραμπ απαιτεί σημαντικές παραχωρήσεις από τον Ουκρανό πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι, ο οποίος προηγουμένως απέκλεισε την αποδοχή της ρωσικής κατοχής της Κριμαίας και τμημάτων τεσσάρων περιοχών στην ανατολική Ουκρανία.
Τι παίρνει η Ρωσία με την πρόταση Τραμπ
- «De jure» αναγνώριση από τις ΗΠΑ του ρωσικού ελέγχου στην Κριμαία.
- «De facto αναγνώριση» της ρωσικής κατοχής σχεδόν ολόκληρης της περιφέρειας Λουχάνσκ και των κατεχόμενων τμημάτων του Ντονέτσκ, της Χερσώνας και της Ζαπορίζια.
- Υπόσχεση ότι η Ουκρανία δεν θα γίνει μέλος του ΝΑΤΟ. Το κείμενο σημειώνει ότι η Ουκρανία θα μπορούσε να γίνει μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
- Άρση των κυρώσεων που έχουν επιβληθεί από το 2014.
- Ενισχυμένη οικονομική συνεργασία με τις ΗΠΑ, ιδίως στον ενεργειακό και βιομηχανικό τομέα.
Τι παίρνει η Ουκρανία με την πρόταση Τραμπ
- «Μια ισχυρή εγγύηση ασφαλείας» που περιλαμβάνει μια ad hoc ομάδα ευρωπαϊκών χωρών και ενδεχομένως και ομοϊδεατών μη ευρωπαϊκών χωρών. Το έγγραφο είναι ασαφές ως προς το πώς θα λειτουργήσει αυτή η ειρηνευτική επιχείρηση και δεν αναφέρει καμία συμμετοχή των ΗΠΑ.
- Την επιστροφή του μικρού τμήματος της περιφέρειας του Χάρκοβο που έχει καταλάβει η Ρωσία.
- Την ανεμπόδιστη διέλευση του ποταμού Δνείπερου, ο οποίος διέρχεται κατά μήκος της γραμμής του μετώπου σε τμήματα της νότιας Ουκρανίας.
- Αποζημιώσεις και βοήθεια για την ανοικοδόμηση, αν και το έγγραφο δεν αναφέρει από πού θα προέλθει η χρηματοδότηση.
Το έγγραφο αναφέρεται και στη συμφωνία ΗΠΑ – Ουκρανίας για τα ορυκτά, η οποία, όπως δήλωσε ο Τραμπ, θα υπογραφεί την Πέμπτη.
Το σχέδιο συντάχθηκε μετά τη συνάντηση του απεσταλμένου του Τραμπ, Στιβ Γουίτκοφ, με τον Πούτιν για περισσότερες από τέσσερις ώρες την περασμένη εβδομάδα. Μετά την παρουσίαση του σχεδίου, ο Πούτιν προσφέρθηκε να σταματήσει την εισβολή της Ρωσίας κατά μήκος των σημερινών γραμμών του μετώπου ως μέρος μιας πιθανής συμφωνίας.
Αυτή είναι η μεγαλύτερη χειρονομία εκ μέρους του Πούτιν μέχρι στιγμής για να σηματοδοτήσει ότι είναι πρόθυμος να κάνει ειρήνη, αλλά οι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι παραμένουν επιφυλακτικοί.
