Στις κάλπες καλούνται σήμερα να προσέλθουν οι Λευκορώσοι, σε μια ψηφοφορία η οποία αναμένεται να οδηγήσει στην επανεκλογή του Αλεξάντρ Λουκασένκο. Ο πρόεδρος της χώρας βρίσκεται εδώ και 30 χρόνια στην εξουσία και έχει καταφέρει να εξαλείψει κάθε μορφής αντιπολίτευση. Ευθυγράμμισε, μάλιστα, την πολιτική του με της Μόσχας, σε τέτοιο σημείο που διευκόλυνε την ρωσική εισβολή στην Ουκρανία το 2022.

Με τις κάλπες να ανοίγουν νωρίς το πρωί, στις 07:00 ώρα Ελλάδος, ο 70χρονος Λουκασένκο αναμένεται να ξεκινήσει σύντομα την έβδομη πενταετή θητεία του. Επικριτές του, όμως, και ΜΚΟ υπεράσπισης των ανθρώπινων δικαιωμάτων έχουν ήδη χαρακτηρίσει τις συγκεκριμένες εκλογές στημένες. Παράλληλα, ευρωβουλευτές καλούν να μην αναγνωριστούν τα αποτελέσματα, καθώς το 2020 είχε ακολουθήσει μία απίστευτη καταστολή του κύματος αμφισβήτησης που επικράτησε.

Η επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας Κάγια Κάλας τόνισε χθες, στο «X» πως ο Λουκασένκο «δεν έχει καμία νομιμοποίηση» και ότι «θα διορίσει και πάλι τον εαυτό του σε μια νέα μασκαράτα εκλογών. Είναι μια προσβολή στη δημοκρατία».

Τι λέει για τον Λουκασένκο 42χρονος Λευκορώσος αγρότης

Ο 42χρονος Αλεξέι, από το μικρό χωριό Γκουμπίτσι στα νοτιοανατολικά της χώρας, ξεκαθαρίζει: «Θα ψηφίσω τον Λουκασένκο, γιατί από τότε που έγινε πρόεδρος (το 1994) τα πράγματα έχουν βελτιωθεί».

Ο ίδιος εργάζεται σε ένα αγρόκτημα, όπως κάποτε και ο Λευκορώσος ηγέτης, και λέει πως βγάζει γύρω στα 300 ευρώ τον μήνα πουλώντας γάλα.

Για το μέλλον, «θα ήθελα τα παιδιά μου να μπορέσουν να έχουν καλή εκπαίδευση», λέει στο Γαλλικό Πρακτορείο, και «να μην υπάρχει πόλεμος».

Από την άλλη πλευρά, σε συνέντευξη στο Γαλλικό Πρακτορείο στις αρχές Ιανουαρίου, η Σβετλάνα Τιχανόφσκαγια, επικεφαλής της εξόριστης αντιπολίτευσης και υποψήφια απέναντι στον Λουκασένκο το 2020, είχε καταγγείλει μια «παρωδία» εκλογών σε ένα κλίμα τρόμου.

Λουκασένκο: «Δεν θα επαναλάβουμε ποτέ αυτό που έγινε το 2020»

Παράλληλα, ο Λουκασένκο, προειδοποίησε την Παρασκευή τους αντιπάλους του στην εθνική τηλεόραση: «Δεν θα επαναλάβουμε ποτέ αυτό που έγινε το 2020». Υπενθυμίζεται ότι τότε δεκάδες χιλιάδες Λευκορώσοι κατέβαιναν στους δρόμους για να καταγγείλουν μια νοθευμένη προεδρική εκλογή.

Ο Λουκασένκο, όμως, με τη βοήθεια του στενού του συμμάχου, Βλάντιμιρ Πούτιν, κατάφερε να εδραιώσει την εξουσία του με συλλήψεις, βία και μακρές ποινές φυλάκισης. Στόχος του ήταν κυρίως αντίπαλοι, δημοσιογράφοι, εργαζόμενοι σε ΜΚΟ και απλοί διαδηλωτές.

Σύμφωνα με τον ΟΗΕ, τουλάχιστον 300.000 Λευκορώσοι, από το 1 εκατ. συνολικού πληθυσμού, έφυγαν από τη χώρα για πολιτικούς λόγους, κυρίως προς την Πολωνία.

Η συμμαχία με τη Ρωσία

Οι Δυτικοί, ως τιμωρία για τις καταστολές, επέβαλαν βαριές κυρώσεις στη Λευκορωσία. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα, ο Αλεξάντρ Λουκασένκο να «τρέξει» για βοήθεια προς το Κρεμλίνο, εγκαταλείποντας τον ρόλο του ισορροπιστή ανάμεσα στη Μόσχα και τη Δύση.

Άλλη μια απόδειξη αυτής της ισχυρής συμμαχίας αποτελεί το γεγονός ότι το έδαφος της Λευκορωσίας χρησιμοποιήθηκε ως βάση οπισθοφυλακής για τις δυνάμεις του Βλαντίμιρ Πούτιν τον Φεβρουάριο του 2022 προκειμένου να εισβάλουν στην Ουκρανία. Ταυτόχρονα, η Μόσχα ανέπτυξε εκεί το καλοκαίρι του 2023 τακτικά πυρηνικά όπλα, μια απειλή για το Κίεβο αλλά και για μέλη του ΝΑΤΟ που συνορεύουν με τη Λευκορωσία (Λιθουανία, Λετονία, Πολωνία).

Ο Λουκασένκο, αρέσκεται στο να εμφανίζεται με στρατιωτική στολή, στο τιμόνι ενός τρακτέρ ή με ένα όπλο στο χέρι. Έχει προβάλει τον εαυτό του ως ανάχωμα απέναντι στο χάος του πολέμου στην Ουκρανία, διαβεβαιώνοντας πως η χώρα του «δεν θέλει να πολεμήσει».

Του αρέσει, επίσης, να περιοδεύει στα εργοστάσια. Πρώην διευθυντής μιας κτηνοτροφικής κολεκτίβας, γνωστός για το μάτσο στιλ του, περηφανεύεται για τη διατήρηση μιας κρατικιστικής οικονομίας, με την πλειονότητα των βιομηχανιών και των αγροτικών εκμεταλλεύσεων να παραμένουν υπό τον έλεγχο του κράτους.

Σε μια πρόσφατη επίσκεψη, ισχυρίστηκε πως δεν τον ενδιέφερε καθόλου να συμμετάσχει σε εκλογικές δημόσιες συζητήσεις: «Δεν είναι η στιγμή για δημόσια συζήτηση», είπε. Οι τέσσερις υποψήφιοι, των οποίων η επιλογή έγινε με αυστηρά κριτήρια από την εξουσία, έχουν περιοριστεί σε ρόλο μαριονέτας.

Οι οργανώσεις προάσπισης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων εκτιμούν πως η χώρα εξακολουθεί να έχει περισσότερους από 1.000 πολιτικούς κρατούμενους. Οι συγκεκριμένοι κρατούνται κάτω από πολύ δύσκολες συνθήκες, συχνά χωρίς πρόσβαση σε δικηγόρους ή επαφή με τους συγγενείς τους.

Η Σβετλάνα Τιχανόφσκαγια, ο σύζυγος της οποίας Σεργκέι Τιχανόφκσι είναι φυλακισμένος και στον οποίο απαγορεύεται η επικοινωνία, κάλεσε τους Λευκορώσους να μην κατέβουν σε διαδηλώσεις για τις εκλογές, εκτιμώντας πως «η καταστολή» θα είναι ακόμη πιο ισχυρή.

«Θα έρθει η στιγμή, είναι βέβαιο, και οι άνθρωποι πρέπει να παραμείνουν έτοιμοι να αναλάβουν δράση» όταν παρουσιαστεί αυτή η ευκαιρία, επέμεινε μιλώντας στο Γαλλικό Πρακτορείο.